Explowaterpartijen

De beelden spreken voor zich, we amuseren ons over de grens. 

Naast klassieke duiken in groep en droge speleo zijn volgende explowaterpartijen aan bod gekomen:

De Artouze bleek ‘a point’. Een heldere beek komt uit de bron gelopen. Met een schets van Michel Pauwels op zak en een gedreven grotduiker die quasi overal in past kon de bron verder onderzocht worden. Ook Julien kwam tot de vaststelling dat de eerste helft van de bron artificieel is, daarna verspert een mikado van blokken de laminoir en het mogelijke vervolg. 

Op uitnodiging van Julien hebben we daarna de handen uit de mouwen gestoken in de bron onder het ‘Usine’, zeg maar de zusterbron van de Bezerne. Het werk bestaat uit emmers puin vullen. Hier en daar komt alvast een stuk vaste wand piepen. Helpende handen dringen zich op.

In de Bezerne werd  dan weer een voorzichtige duik gedaan. De ingang blijft naar mijn gevoel onstabiel. Bijkomende uitdaging is dat de bron in normaal regime, aanvaardbaar zicht met andere woorden een permanent lage waterstand heeft.  Hierdoor moeten de eerste meters op het droge worden afgelegd. De  uitrusting zal het geweten hebben.

Een andere interessante bron leek ons die van Rachecourt. Na een tunnelcomplex met een hoog fun gehalte kom je aan de natuurlijk  bron. Er werd op twee plaatsen gegraven. De mogelijkheden moeten verder onderzocht worden, maar dan  met ander materiaal. Wordt vervolgd.

En uiteraard kon de Sichatel niet ontbreken op het programma. De courage om lijn bij te leggen werd getemperd bij het zien van het eindpunt, een  laminoir van 60 cm hoog, die dan ook nog eens van 3m naar minder dan 2m breed gaat. Ik zag mezelf al net als vorige keer vastkruipen… Nu, zwemmen tot het eindpunt is al voldoende avontuurlijk. Daarnaast heb ik de vrijheid genomen om een en ander in scene te zetten.

Heet van de naald: een collega duiker heeft het eindpunt van de laminoir bereikt, en ongeveer 20m voorbij het voormalige eindpunt  heropent de gang zich opnieuw! Hier gaan we weer!

Zie ook deze link van de GERSM.

(film in lage kwaliteit)

Champagne-Ardenne / Lorraine ?

Niet gemakkelijk om deze grensstreek te benoemen. Departementen Meuse, Marne, Haut-Marne.

Op de grens dus van de Champagne-Ardenne en Lorraine zijn we deze zomer weer neergestreken.

Hieronder een klein overzicht van de belangrijkste activiteiten, voornamelijk onderwaterexploraties in deze boeiende omgeving, maar ook enkele reguliere grotduiken.

funduik (foto JT)

Aan de Artouze in Rupt-aux-Nonains werd de ingang in enkele sessies verder vrijgemaakt. De bron die s ’zomers niet actief is blijft aan de troebele kant na het wroeten. Maar toch, de passage die onze voorgangers beschreven hebben als smal en chaotisch werd teruggevonden. Het viel ons meteen op dat die gang helemaal niet natuurlijk is. Hij is een vrij rechthoekige, met opeengestapelde blokken tot aan de vaste rots.  Het vertrek in de natuurlijke bron zou te smal zijn, maar ene Michel Pauwels zou een alternatief gevonden hebben dat wel passeert. Bij laag water is de artificiële tunnel voorzien van een beetje lucht en kan je de linke boel aanschouwen waar je doorheen moet. Olifanten blijven hier beter weg.

Duiker in Artouze

De zusterbron, die iets hoger gelegen is geeft merkwaardig genoeg het hele jaar door water. De Moulin is een kleine watergrot die na enkele tientallen meter eindigt op een laminoir waar het gros van alle water uit komt. Er werd gegraven. Met hulp van het water en daarna ook van Julien zijn we toch een aantal meter kunnen opschuiven in deze pseudo sifon. Een pletwals van 25cm met enkele centimeter lucht. Helaas doet de natuur er na 5m er nog eens 10cm van af en is het gedaan met wringen voor ons.

Moulin

Eén dorp verder stroomop wordt de Saulx voorzien van ongeveer de helft van z’n water.

In de meander van Lavincourt zijn dan ook tal van bronnen. Eén daarvan is voorzien van een prachtig gewelfde tunnel tot aan de vaste rots, en geeft ook in de zomer een flink pak water.

Op het eerste zicht zag het er allemaal uit  zoals in de boekjes, maar eens onder water merk je dat de spleten van het type ‘impenetrable’ zijn. Helaas, maar wel een prachtige wandelomgeving.

Tunnel de L

Er werd ook gezwommen. Zo ben ik in de Sichatel tot 440m ver geweest. Na 350m kom je in het actief. Mijn bedoeling was om een stuk stroomaf te verkennen, maar na een 15-tal meter werd het mij te claustrofobisch. De gang wordt niet alleen laag, maar ook smal. M’n zicht verdween, en ik kon niet direct draaien…vooruit of achteruit nu? Met wat ik gezien had leek het me gemakkelijker om een stukje vooruit te wringen en dan te draaien. Kalm blijven, rustig, en oef. Gedraaid, en nu tegen de stroom en opnieuw zicht. We zijn weer vertrokken! Stroomop van aan de ‘branche morte’ heeft de gang een diameter van gemiddeld 3m en is het zicht oneindig. Echt genieten! Ook nog waarnemingen van het onderwaterleven doorgegeven aan een bioloog die er een studie over maakt.

Wringen in Sichatel (foto JMG)

Tijdens één van de roadtrips zijn we voorbij de overloop van de Rupt du Puits gepasseerd, en wat bleek: helder water. Wat meestal een bruine beek uitbraakt wordt in de zomer non-actief en alles kan daardoor bezinken en limpide worden. Het leek me dan ook een unieke kans om deze legendarische plek  zelf te ervaren. Het grotduiken heeft hier in de beginjaren z’n eerste wereldrecords gekend met eerst de langste ondergelopen passage van de wereld en daarna nog eens de langste post sifon ter wereld. De sifon heeft in de ingang enkele onstabiele rolkeien, maar is verder voorzien van een elektrische draad als volglijn, en in de eerste sifon is er geen sprake van spooklijnen, en is dus best aangenaam bevonden.

Ingang RDP

Op uitnodiging zijn ook de ondergondse riviertjes in de buurt van Mussey de revue gepasseerd. Een hardnekkig blok zou de doordang versperren in de Puits du Chateau, en er werd mij gevraagd eens te gaan zien. Dat zien was een eerste probleem. Het zicht klaarde maar heel traag op. Tweede probleem was dat de ingang opnieuw versperd was in het venster naar de ondergrondse rivier. Na het lichten van een blok, kon ik nog maar net m’n benen in de grot steken. Te smal dus. 

PDC (foto JT)

Een tweede riviertje daar, eveneens een overloop of een venster op een ondergrondse loop de ‘Echavets’ genaamd, eindigt na een kleine 100m op een sifon. Julien werd gelanceerd in de heldere sifon die op zijn maat gemaakt lijkt. Hij heeft nu tot 35m ver verkend in deze laminoir , met einde op niets. 

https://vimeo.com/230886025 (film JT)

Duiker in Echavets (foto JT)

Heet van de naald: in Belgie zijn we achteraan in de Tahaux het vervolg gaan inspecteren. Na wat meppen en wrikken werd de versmalling overwonnen. Daarachter zitten we onder een vast plafond met 3m verder in deze lage ruimte twee mogelijkheden: één naar de rivier onder de blokken en een ander in een smalle schouw waar misschien een niveau in zit. Voorlopig dus geen cadeau’s.

Sichatel...

Onze eindejaarsexplo in de Meuse werd ook uitgebreid in de verf gezet in de krant L'Est Républicain,
zie: link persbericht

Ondertussen zijn er enkele nieuwe duiksessies geweest, met 30m extra première. De sectie van de sifon is nu 2x3m en het gaat er gewoon verder. Zie: blog GERSM

Wij volgen vol spanning de nieuwe ontdekkingen, en binnenkort zijn we weer ter plaatse.
G.

Lorraine – Meuse 27-30 december 2016

Stijn nam contact met een lokale club ivm. de exploratie van de résurgence de Sichatel, we zullen een poging doen om de ingang vrij te maken. Explo van de bronnen te Rupt aux Nonains, duikmogelijkheid Dhuit, steengroeven van Savonnière en Perthois, Rupt de puits,…

Een exploratievierdaagse met een uitgebreid programma van explo en klassieke tochten, wellicht een te ruim aanbod voor een te korte periode...

Dinsdag 27

Om 13u in de gite, we hebben afspraak met een lokale speleoloog Jean-Marie om 14u.

Na een korte kennismaking staan we om 15u al aan de bron van Sichatel. Het is eigenlijk een overloop van een ondergronds systeem waarvan omzeggens niets gekend is. Enkele verdwijnpunten en bronnen zijn wel gekend en liggen tot 20km uit mekaar. Sichatel is bijna altijd ‘droog’, er stroomt over het algemeen een weinig water in weg.

Sichatel was jarenlang verstopt onder een ferme ‘eboulie’. Een grote crue van 2 jaar terug heeft echter grote kuis gedaan, en dan zijn de speleo’s er begonnen om de rest er uit te halen. Eenmaal men het waterniveau had bereikt, werd er een poging gedaan om te pompen, negatief, geen merkbare daling.

Terug naar dinsdag, er is een boom in de doline gevallen, de bron ligt verstopt met stenen en bladeren. We graven als gek en weldra bereiken we opnieuw het waterniveau. 

Er lijkt wel een vertrek te zijn maar heel smal en onder een richeltje. 

Daar eindigt dinsdag.

Woendag 28

We ruimen nu stenen onder het waterniveau. Karel heeft z’n droogpak aangetrokken en zo komt er nog een massa steen naar boven. Uiteindelijk kan Karel eerst met de benen in de versmalling, en uiteindelijk tot aan de nek.

Het water is direct troebel, maar we merken dat het ook snel opklaart. Er blijkt grondwater in de resurgence te lopen. 

We gaan alles even laten opklaren en ondertussen gaan we de bronnen te Rupt-aux-Nonains gaan bekijken.

De ene bron te Nonains staat droog, het vertrek is echter onder een eboulie, grote werken…, de bron aan de watermolen is wel actief en Karel besluit om er een kijkje te gaan nemen. Negatief, want het water komt er uit heel smalle spleten. Het is dan 11u10.

We gaan nu terug naar Sichatel, het water is er opgeklaard en Karel doet een poging om de sifon te duiken. 

Karel duikt in première de sifon 8 à 10m ver, het is 11u50.

Ondiep, de eerste progressie is horizontaal op een diepte van enkele meters.

Een lokale speleo is waarnemer en brengt verslag uit aan z’n club. Afspraak om terug te duiken op donderdag.

In de namiddag brengen we een bezoek aan de steengroeve van Savonnières-en-Perthois, tussendoor stoppen we nog even aan de Bezerne duikgrot.

Donderdag 29

Bij onze aankomst te Sichatel blijkt er veel volk op komst. De lokale duiker van de club, Julien, heeft verlof genomen om er te komen duiken, verder komen vele leden van de 2 clubs langs die er gewerkt hebben, en zelfs de pers is er uitgenodigd!

Om het vertrek in de sifon iets makkelijker te maken besluiten we om eerst nog wat stenen te ruimen.

Julien zal als eerste duiken en komt er 15m ver tot in een klok. Het vervolg zit wat lager, richting 330°. Julien ruimt daarna nog wat stenen onderwater zodat het vertrek beter wordt. Daarna wordt een fil van ariane geplaatst. 

We laten de sifon wat opklaren, en daarna is het terug aan Karel om te duiken. Karel plaatst de lijn tot op 36m. Progressie in een tunnel van  3 x 1,5m.

In de namiddag bezoeken we een klein grotje Haute Lonne te Lisle-en-Rigault.

Vrijdag 30

Stijn z’n verkoudheid is aan het beteren en hij wil ook een duik doen in Sichatel.

Met z’n reel volledig ontrold legt hij het voorlopige eindpunt vast op 77m, onder een klok, en het gaat er gewoon verder.

Tussendoor brengen we nog een bezoekje aan een bron te Sommelonne, pas St. Martin en Clefmont.

Epiloog : Op 1 januari 2017 was er een nieuwe duik gepland. Julien en Jean-Luc Carron waren aanwezig. Jean-Luc kwam op 80m van de ingang boven in een klok (5x5x1,5m) met een duidelijk vertrek en een schouw. Vervolg van de explo op 8 januari. We duimen voor een post-sifon.

link: Blog GERSM

Sichatel bron met recent gevallen boom

De duikbare résurgence